Dołącz do czytelników
Brak wyników

Akademia rozwoju nauczyciela przedszkola

8 listopada 2017

NR 13 (Styczeń 2016)

Wsłuchać się w głos intuicji

0 52

Często słyszymy wewnętrzny głos, który stara się nam jakoś doradzić – do czegoś zachęcić lub zniechęcić, przed czymś przestrzec bądź utwierdzić w słuszności jakiejś decyzji. I choć temu głosowi nie towarzyszą racjonalne argumenty, bywa on niezwykle trafny. Czy w intuicji jest coś magicznego? Czym ona jest? Jak możemy ją rozwijać? Jak z niej korzystać?

Psycholodzy zakładają, że umysłowe funkcjonowanie człowieka odbywa się na dwóch różnych poziomach – świadomym i celowym oraz takim, który działa poza naszą kontrolą, w nieświadomości. Ten pierwszy wypełniają treści i aktywności, z których zdajemy sobie sprawę, np. intencjonalne koncentrowanie się na wybranych rzeczach, racjonalne rozważania, zastanawianie się, porównywanie, myślenie: co, jak, po co i dlaczego. Drugi poziom tworzą automatyzmy – regulacja procesów fizjologicznych, kontrola czynności wyuczonych i nawykowych oraz niektóre utajone procesy myślowe. Do nich właśnie przynależy intuicja. 

Objawia się ona pod postacią nagłego wrażenia, skojarzenia, przeczucia, które nie jest efektem żmudnych przemyśleń ani celowego wysiłku intelektualnego. Jest rezultatem nieświadomego przetwarzania informacji, z których w danym momencie nie zdajemy sobie w pełni sprawy. Składają się na nie zgromadzone wcześniej doświadczenia, wiedza, umiejętności i stopień ich opanowania, przekonania, wychwycone w obserwacji subtelne szczegóły, emocjonalny stosunek do różnych spraw i wiele innych. 

 

Zastanów się:

  • Czym jest dla ciebie intuicja? Jak dokładnie rozumiesz to zjawisko? 
  • Kiedy najczęściej pojawia się w twojej głowie głos intuicji i jakich sfer życia zwykle dotyczy?
  • Jaką rolę intuicja odgrywa w twoim życiu? Jak dużą wagę do niej przywiązujesz?
  • Czy zawsze się w nią wsłuchujesz? A może starasz się ją zignorować? 

 

Mechanizmy zarządzające myśleniem intuicyjnym są pod względem ewolucyjnym bardzo stare i najprawdopodobniej z tego powodu nie są objęte naszą świadomą kontrolą. Należą do nich: neurologiczna droga „na skróty”, interpretowanie nieznanego jako potencjalnego zagrożenia, tendencja do szukania korelacji.

To wszystko sprawia, że myślenie intuicyjne ma kilka charakterystycznych cech. Jest:

  • nagłe i szybkie – zawsze pojawia się w sposób nieoczekiwany,
  • emocjonalnie prawdziwe – wydaje się w pełni uzasadnione, nie do podważenia, czasami wręcz oczywiste,
  • pozalogiczne – mimo przekonania o jego słuszności, nie można go poprzeć żadnymi argumentami, konkretnymi przesłankami lub faktami,
  • całościowe – ujmuje rzeczywistość w sposób globalny, bez koncentrowania się na jej szczegółach,
  • niewerbalne – trudno je przeformułować na konkretny komunikat, opisać słowami.

Prawa półkula u sterów

Ludzki mózg tworzą dwie półkule – prawa i lewa. Każda z nich dominuje w kontroli odmiennych funkcji. Lewa półkula odpowiada za procesy werbalne (mowa, czytanie i pisanie), myślenie analityczne, logiczne, liniowe, rozumowanie matematyczne i operacje na symbolach. Ta półkula skupia się na szczegółach. Domeną prawej są: postrzeganie przestrzeni, kształtów, kolorów, muzyki, odczuwanie i wyrażanie emocji, rozpoznawanie twarzy, myślenie całościowe – synteza, widzenie relacji, dostrzeganie zależności. Zakłada się więc, że to właśnie prawa półkula mózgowa jest siedzibą intuicyjnego myślenia. A jeśli tak, to częstsze angażowanie jej do aktywności może przyczynić się do umacniania myślenia intuicyjnego. Oto kilka propozycji ćwiczeń „wzmacniających” prawą półkulę.

Jak najczęściej wykonuj lewą ręką to, co zazwyczaj robisz prawą. Może to być dowolna, prosta lub bardziej złożona czynność, np. mieszanie herbaty, podkreślanie tekstu, odkręcanie wody, malowanie rzęs, pisanie wiadomości tekstowych w telefonie itp.
Kiedy tylko masz wolną chwilę, zamykaj oczy i przywołuj w swojej wyobraźni obrazy różnych przestrzeni. Może być to dokładny rozkład twojego mieszkania albo wspomnienie rodzinnego domu lub ulubionego s...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Wychowanie w Przedszkolu"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy