Dołącz do czytelników
Brak wyników

Edukacja matematyczna

22 listopada 2017

NR 30 (Październik 2017)

Poeksperymentujmy – przyczyna i skutek
Propozycje ćwiczeń dla najmłodszych

0 113

Rozwijanie myślenia przyczynowo-skutkowego to jeden z celów edukacji w przedszkolu. Jak twierdzą Edyta Gruszczyk-Kolczyńska i Ewa Zielińska, „rozumowanie przyczynowo-skutkowe jest obecne w większości sytuacji, w których dziecko uczestniczy. Sztuka polega na tym, żeby je wydobyć i skłonić dziecko do dostrzeżenia związków przyczynowo-skutkowych”.
 

Zsytuacjami skłaniającymi do rozwijania myślenia przyczynowo-skutkowego oraz obserwacji zmian odwracalnych i nieodwracalnych (lub też częściowo odwracalnych) mamy do czynienia w wielu codziennych sytuacjach, np. w momencie kiedy zburzymy nieopatrznie wierzę z klocków, chcemy zmazać niesatysfakcjonujący nas element rysunku przy użyciu gumki do mazania lub kiedy malujemy farbami i zauważamy, że gumka nie pomoże w przywróceniu poprzedniej wersji pracy. To także sytuacje, kiedy np. zbije się szklanka, wyhodujemy w doniczce ulubiony kwiat, wypali się świeczka bądź stopi śnieg, kiedy wypierzemy pobrudzone ubranie, ściśniemy i rozciągniemy sprężynę, zamoczymy gąbkę do kąpieli, otwieramy i zamykamy drzwi czy budujemy zamek z piasku.

Specyfikę rozumowania przyczynowo-skutkowego u dzieci przeanalizowali i przedstawili m.in. Jean Piaget i Stefan Szuman, którzy zwracali uwagę na istotność i sens zadawanych dzieciom (i przez dzieci) pytań na drodze do budowania bardziej zrozumiałego dla nich świata i stosowania coraz bardziej precyzyjnych powiązań pomiędzy takimi pojęciami, jak przyczyna i skutek. Warto podążać za pytaniami dzieci oraz inicjować takie działania i sytuacje, które będą prowokować oraz inspirować do zadawania następnych pytań i formułowania nowych problemów.

W trakcie realizacji omawianego zagadnienia powinno się zwrócić uwagę na odwracalność i nieodwracalność pewnych procesów. Istotne jest, by dziecko poszerzało swoją wiedzę na ten temat i poznawało cechy charakterystyczne przedmiotów, które podlegają analizie, aby samodzielnie mogło doświadczyć, sprawdzić i przekonać się o właściwościach pewnych zjawisk, a następnie próbować wyciągać ostateczne wnioski.

Poniżej prezentujemy kilka ćwiczeń, które pomogą młodszym przedszkolakom...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Wychowanie w Przedszkolu"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy