Dołącz do czytelników
Brak wyników

Cykl z ekspertem PWN

15 marca 2018

NR 31 (Listopad 2017)

Twórcze zabawy przedszkolaków

0 100

Jednym z zadań stawianych przed nauczycielem przedszkola jest tworzenie sytuacji edukacyjnych budujących wrażliwość estetyczną dzieci w odniesieniu do różnych sfer aktywności, w tym plastyki.  
 

W efekcie absolwent przedszkola, przygotowany do podjęcia nauki w szkole, potrafi m.in. wyrażać swoje rozumienie świata za pomocą impresji plastycznych, konstrukcji i modeli; czyta obrazy, wyodrębnia i nazywa ich elementy, symbole, znaki, wyjaśnia ich znaczenie; wykonuje własne eksperymenty graficzne farbą, kredką, ołówkiem, mazakiem.

Takie sformułowania znajdują się w podstawie programowej wychowania przedszkolnego. Należy przełożyć to na język konkretnych działań z zakresu wychowania plastycznego będącego częścią wychowania estetycznego czy też nieodłącznie z tym związanego wychowania przez sztukę (rozumianego jako obcowanie z dziełami sztuki i rozwijanie własnej ekspresji zgodnie z dziecięcymi potrzebami, możliwościami i zainteresowaniami na danym etapie rozwojowym).

Wychowanie plastyczne to działania nauczyciela podejmowane w celu:

  • rozwijania dziecięcej wyobraźni i aktywności twórczej w dziedzinie plastyki, uwrażliwiania na piękno, stwarzanie okazji do przeżyć estetycznych,
  • kształtowania umiejętności posługiwania się różnymi technikami plastycznymi,
  • uwrażliwiania dzieci na piękno i stwarzanie im okazji do przeżyć estetycznych w kontakcie z naturą, dziełami sztuk plastycznych,
  • dostarczania wiadomości o sztuce i rozbudzanie potrzeby kontaktu z dziełami sztuki.

Istotnie jest uświadomienie sobie szczególnego znaczenia działalności plastycznej dziecka w wieku przedszkolnym. Zawierając w sobie elementy zabawy, stanowi potrzebę rozwojową i jest jedną z głównych form aktywności dziecka. Uruchamia jednocześnie procesy emocjonalne, poznawcze i motoryczne, przyczynia się do harmonijnego rozwoju psychofizycznego, sprawności ruchowych, zaspokaja potrzebę działania i manipulowania przedmiotami. 

Plastyka ma także duże znaczenie dla zdrowia psychicznego i często pełni funkcję terapeutyczną. Działalność plastyczno-konstrukcyjna wymaga operowania rękami, aktywizuje też całą sferę kinestetyczną organizmu dziecka. Przyczynia się do rozwoju koordynacji wzrokowo-ruchowej, usprawnia czynności manualne, co będzie w przyszłości skutkowało lepszym przygotowaniem do nauki pisania. Daje możliwość wyrażania dużej gamy ruchów ekspresyjnych w trakcie kształtowania różnych materiałów plastycznych, płynności, rytmu, zmiany tempa i użycia siły. 

Działania nauczyciela organizującego wychowanie plastyczne w swojej grupie powinny przebiegać dwutorowo. Każde zadanie jest związane z nieco innymi celami i przewidywanym charakterem dziecięcych działań.

  • Zapewnienie warunków – poprzez dobrze wyposażony kącik plastyczny – do samodzielnego wykonywania przez dzieci prac plastycznych na dowolny temat, dowolną techniką, czyli swobodną ekspresję wynikającą z potrzeby działania i wyrażania przeżyć. Spełniony zostanie podstawowy warunek ekspresji twórczej – potrzeba wolności, przejawianie własnej inicjatywy. Nauczyciel ingeruje w zabawy dzieci w niewielkim stopniu jako doradca, osoba wspomagająca w sprawach technicznych, zachęcając do tworzenia, posługiwania się różnorodnymi materiałami i korzystania z różnych technik bez ograniczania czasu wykonania. Nie narzuca swojego sposobu rysowania, nie oczekuje wiernego odtwarzania, bo to prosta droga do niesamodzielności. W kąciku plastycznym można umieszczać propozycje prac nawiązujących do pór roku, okolicznościowych świąt, takich jak: Dzień Mamy i Taty, Babci i Dziadka, Boże Narodzenie. Młodszym dzieciom można zaproponować także gotowe składanki przestrzenne do ozdobienia po swojemu – najpierw ćwicząc sprawność manualną, wrażliwość estetyczną, a w końcu – wyobraźnię, by pomysłowo wykorzystać powstałą zabawkę. I tak oto papierowa korona ozdobiona skrawkami błyszczącej folii samoprzylepnej, różnokolorowymi śladami odbitych palców podsunie pomysł na organizację balu księżniczek. Pojawia się zadanie dla nauczyciela – włączenie odpowiedniej muzyki, dyskretna pomoc w rozwijaniu umiejętności społecznych przy uzgadnianiu przebiegu zabawy. Podając ten przykład, chciałam zwrócić uwagę na to, że nawet zupełnie swobodna działalność plastyczna może b...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Wychowanie w Przedszkolu"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy