Dołącz do czytelników
Brak wyników

Edukacja matematyczna

17 listopada 2017

NR 24 (Luty 2017)

Doskonalenie umiejętności liczenia
Przykłady ćwiczeń i zabaw dla dzieci w wieku przedszkolnym

0 436

Kształtowanie, a następnie doskonalenie umiejętności liczenia to ważny i znaczący obszar edukacji matematycznej, z którym zapoznajemy dzieci na pierwszym etapie kształcenia – w przedszkolu. Przypomnijmy, nowa podstawa programowa zawiera następujący zapis: 
„Dziecko kończące wychowanie przedszkolne:

  • liczy obiekty i odróżnia błędne liczenie od poprawnego;
  • dodaje i odejmuje w zakresie 10, pomagając sobie liczeniem na palcach lub na innych zbiorach zastępczych;
  • porównuje szacunkowo liczebności zbiorów; rozróżnia zbiory równoliczne i nierównoliczne;
  • zna cyfry od 0 do 9 i tworzy z nich liczby od 0 do 10 i więcej”1. 

Sposobów na rozwijanie i doskonalenie umiejętności dziecięcego liczenia jest bardzo wiele. Możemy w tym celu wykorzystać wiele codziennych sytuacji i zdarzeń, które – odpowiednio spożytkowane – mogą stać się kolejnym doświadczeniem edukacyjnym i sprawić, że matematyka w subtelny sposób będzie wypełniać rzeczywistość edukacyjną dzieci w przedszkolu.

W artykule prezentujemy kilka praktycznych propozycji, które mogą stanowić wartościowy fundament do tworzenia własnych ćwiczeń i aktywności mających na celu doskonalenie umiejętność liczenia u dzieci w wieku przedszkolnym.

Przykład 1. Rozsypanka liczbowa

Jedną z propozycji aktywności służącej doskonaleniu umiejętności liczenia u dzieci może być rozsypanka liczbowa. Polega ona na prezentowaniu dzieciom zestawu pozostających w nieładzie liczb, wśród których brakuje jednej, 
co uniemożliwia ułożenie z nich ciągu liczbowego. Zadaniem dziecka jest uważne przyjrzenie się zaprezentowanym liczbom i wskazanie, której liczby brakuje. W ten sposób nie tylko jesteśmy w stanie sprawdzić, czy dziecko potrafi rozpoznawać wartości liczbowe i zna kolejność występowania liczb w ciągu liczbowym, ale również doskonalimy jego spostrzegawczość i uwagę.

Kolejnym krokiem jest stworzenie przez dziecko sekwencji liczb w kolejności od najmniejszej do największej bądź odwrotnie. W ten sposób dziecko samo sprawdza, czy wykonało zadanie poprawnie, czy też nie. 

Przykład 2. Dokończ działanie

Kolejna propozycja zabawy doskonalącej umiejętność liczenia polega na wprowadzaniu prostych działań na poznanych już liczbach. W tym celu możemy wykorzystać przedmioty znajdujące się w otaczającej przestrzeni, rozmaite pomoce dydaktyczne, liczmany i wszystko to, co przyciągnie uwagę wychowanków, gdyż – jak wiemy – zainteresowanie i ciekawość to klucz do osiągnięcia sukcesu w każdej dziedzinie kształcenia.

Niezwykle istotne jest utrzymanie klimatu zabawy w trakcie wykonywania tego typu zadań. Chodzi o to, by dziecko nie kojarzyło działań matematycznych jedynie ze żmudnym i przewidywalnym wysiłkiem umysłowym. Dlatego też, zanim zaczniemy wprowadzać jakiekolwiek działania na liczbach, obierzmy temat przewodni, wykorzystajmy konkretną zabawkę, która będzie towarzyszyć nam przez cały dzień, bądź zainteresujmy dzieci specjalnie stworzonym na tę okazję opowiadaniem. W ramach tego typu aktywności matematycznych przydatne jest opowiadanie różnorodnych historii, bajek, które będą ściśle związane z treścią zadania. Na przykład w lutym świętujemy Walentynki – Święto Zakochanych. Opowiadając o tym wydarzeniu, możemy wykorzystać również następującą historię:

Bartek rozmawiał w przedszkolu o Dniu Zakochanych i zdecydował, że z okazji tego święta on również da wyraz swojej miłości i wręczy mamie bukiet kwiatów. W ostatnim czasie uzbierał trochę oszczędności, więc postanowił dobrze je wykorzystać i sprawić mamie prezent. Udał się wiec ze skarbonką do pobliskiej kwiaciarni, wręczył kwiaciarce wszystkie oszczędności i powiedział, że chciałby za te pieniądze kupić tulipany dla mamy (wiedział bowiem, że to jej ulubione kwiaty). Pani z kwiaciarni szybko policzyła pieniądze Bartka i powiedziała, że może za nie kupić TYLE kwiatów [nauczycielka przypina na tablicy 3 tulipany].

Bartek zmartwił się trochę i pomyślał, że mógł zaoszczędzić więcej pieniędzy, ale grzecznie podziękował za otrzymane tulipany i już miał wychodzić, kiedy pani z kwiaciarni podarowała mu dodatkowy kwiat. Chłopiec ucieszył się ogromnie i z uśmiechem na buzi wracał z prezentem do domu.

Ile kwiatów wręczył Bartek mamie?

Podczas wykonywania tego ćwiczenia, dzieci mają udzielić odpowiedzi na następujące pytania:

  • Ile kwiatów mógł kupić Bartek za zaoszczędzone pieniądze?
  • Ile kwiatów dołożyła Bartkowi pani z kwiaciarni?
  • Ile kwiatów wręczył chłopiec swojej mamie?

Dzieci wspólnie z nauczycielką rekonstruują treść zadania, a następnie indywidualnie układają i przyklejają na brystolu kolejne kwiaty, zgodnie z tym, co zapamiętali. 
Określają też wartości liczbowe i wstawiają wspólnie z nauczycielką znaki działań. Na koniec mają narysować bukiet kwiatów, jaki Bartek wręczył mamie z okazji Święta Zakochanych.

Przykład 3. Walentynki

Kolejną propozycją zadania doskonalącego umiejętność liczenia jest ćwiczenie polegające na określaniu liczebności zbiorów. Wyobraźmy sobie taką, zainicjowaną przez nauczycielkę, sytuację:

We wrocławskim przedszkolu na kilka dni przed 14 lutego, a więc przed Świętem Zakochanych ruszyła Poczta Walentynkowa. Każdy mógł wysłać (tj. włożyć do odpowiednio przygotowanego pudełka) walentynkę osobie, którą darzy sympatią. Następnie w Dzień Zakochanych wręczono każdemu dziecku zaadresowane do niego kartki. 
Marta dostała kilka walentynek, które
...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Wychowanie w Przedszkolu"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy