Dołącz do czytelników
Brak wyników

Zajęcia na czasie

18 stycznia 2022

NR 72 (Styczeń 2022)

Pies Plamek w przedszkolu na zawodach, czyli rozwijania empatii ciąg dalszy

0 232

Sport, ruch, aktywność, rekreacja! Ważne pojęcia, które są znakiem współczesnych rozważań w kontekście zajęć edukacyjnych, wychowawczych, ale nie tylko. Z uwagi na postępujące choroby cywilizacyjne, takie jak nadwaga czy cukrzyca, zwracamy się w kierunku zdrowia. Obserwujemy przerażające statystyki, które mówią, że w Polsce otyłość dotyka aż 10% dzieci do trzeciego roku życia, 30% (!!!) dzieci do wieku wczesnoszkolnego oraz 22% nastolatków (badanie COSI, 2016). Niemal co trzecie dziecko w przedszkolu!

Wswoich poprzednich artykułach niejednokrotnie zachęcałam Państwa do wstawania z podłogi i krzesełek, wplatania w zajęcia jak największej ilości zajęć aktywizujących motorykę dużą, nakłaniałam do rozciągania i wzmacniania, gimnastyki z elementami jogi i opowieści ruchowych, ćwiczenia koordynacji, równowagi, a przede wszystkim do zarażania miłością do wszelkiego ruchu. Obecnie zwracam dodatkową uwagę na zbilansowaną dietę w przedszkolu i w domu, która równomiernie zaspokoi zapotrzebowanie energetyczne naszych przedszkolaków. Pasja do aktywności to jedno, maluch musi mieć jeszcze smaczne i pożywne źródło pokarmu, które nie zrujnuje jego rozwoju w sferze zarówno fizycznej, jak i poznawczej. Mamy za sobą już trzy spotkania w duchu rozwoju empatii wobec zwierząt z Psem Plamkiem. Ze swojego doświadczenia obserwuję, że do tego momentu część dzieci wyraża już pragnienie posiadania swojego czworonoga. O ogromie plusów i kilku minusach wynikających z przyjęcia do swojej rodziny zwierzęcia pisałam poprzednio. Tymczasem pragnę zwrócić Państwa uwagę na ten jakże ważny plus, jakim jest wspólna zabawa i rekreacja ruchowa na poziomie zarówno amatorskim, jak i „profesjonalnym”.

Dlaczego wspominam o zawodowstwie? Posiadanie swojego czworonoga może niepostrzeżenie przerodzić się we wspólną pasję, co otworzy drzwi do późniejszego startowania w różnych konkurencjach sportowych, czego miałam przyjemność być świadkiem w swojej niedługiej karierze kynoterapeutycznej. 

Możliwości jest wiele i jak zwykle pies przoduje w ich ilości i różnorodności. Wśród dostępnych dla przedszkolaków i ich rodziców sportów można wyróżnić:

  • agility – dostosowany do psów tor przeszkód,
  • canicross – biegi z psem,
  • dogfrisbee – różne wersje rzucania plastikowym talerzem,
  • dogtrekking – marsz lub bieg z psem z elementami ćwiczeń na orientację lub turystyka górska z psem,
  • dummy – zabawa/praca ze sztucznym aportem,
  • obedience – tor przeszkód i zadań ćwiczących posłuszeństwo psa,
  • nosework – zadania o charakterze węchowym,
  • jazda na rowerze z psem,
  • bieg na nartach z psem,
  • taniec z psem.

Za każdym razem, kiedy prezentuję dzieciom różne rodzaje sportów z psami, okazuje się, że nie tylko nie wiedziały one, że istnieje tak wiele możliwości, ale też rozbudza to ich ciekawość. Dodatkowo pokazuję dzieciom zdjęcia (lub filmy, jeżeli czas na to pozwala) prezentujące inne zwierzęta i sporty, takie jak ujeżdżanie konia, skoki przez przeszkody z koniem, hokej na koniach, gra w polo na koniach, sokolnictwo czy joga z psami lub kozami. Nie wymieniam rodeo ani corridy z uwagi na pejoratywne nacechowanie i społeczne dylematy nad etyką tych dyscyplin sportowych. Możliwość wspólnej rekreacji i aktywności z psem to wspaniała wiadomość. Przed wdrożeniem projektu „będę mieć psa, dzięki niemu wprowadzę do domu więcej ruchu” warto przemyśleć kilka faktów, zrobić rachunek sumienia i odpowiednio się przygotować. 

Z doświadczenia wiem, że pierwsze, co robi tak zmotywowany rodzic, jest wpisanie w wyszukiwarce internetowej frazy „aktywny pies” alb „najlepszy pies do wspólnych sportów”. Pierwsze proponowane strony będą nam opowiadały o rasach typu husky czy border collie. W tym momencie należy się zatrzymać, wziąć głęboki wdech i bardzo wnikliwie przeanalizować swoje siły i zamiary. Piszę o tym dlatego, że w „psim środowisku” wiele razy słyszałam o ulatniających się ambicjach, kiedy nagle okazywało się, że dana rasa psa potrzebuje co najmniej 10 km spacerobiegu albo dwóch–trzech godzin intensywnej pracy intelektualnej w ruchu dziennie. Tymczasem szczeniak jest już w domu, na dodatek sprawia same kłopoty. Należy zdać sobie sprawę, że pies to nie orbitrek czy rowerek treningowy, który w razie kontuzji czy wypalonych chęci będzie mógł przeczekać zimę lub dwie w piwnicy. Czy jesteśmy gotowi na taki rodzaj codziennego wysiłku przez co najmniej 10 następnych lat? Druga sprawa, z którą należy się zmierzyć, to wybór sportu i odpowiednie podejście do treningów. Tak jak w przypadku planowania własnej aktywności fizycznej musimy wziąć pod uwagę nasz czas w cotygodniowym kalendarzu, zmienić jakość i ilość spożywanych posiłków, dbać o zdrowie kości i stawów, aby nie zrobić sobie krzywdy w czasie treningów, ewentualnie zakupić dodatkowe sprzęty, tak samo te wszystkie kwestie musimy wziąć pod uwagę, planując aktywność sportową z psiakiem, począwszy od wyboru mentora, trenera czy psiego behawiorysty. Nie każdy pies potrafi biegać przy rowerze, nie do każdej aktywności sprawdzi się obroża i tradycyjna smycz, a już na pewno nasz kilkukilogramowy pięcioletni psiak kanapowy nie będzie czerpał radości z nagłego biegu przełajowego na 5 km. 

Troska o ich dobrostan i zdrowie w czasie wspólnych aktywności jest niczym innym jak przejawem empatii. Proponowany scenariusz rozbudowanych zajęć w przedszkolu na temat sportów ze zwierzętami będzie okazją nie tylko do edukacji, ale również do przekazania tak ważnych wartości, jak opieka, zdrowie i wrażliwość.
 

POLECAMY

Grupy wiekowe: starsze przedszkolaki
Temat: sporty ze zwierzętami
Cel ogólny zajęć
Wsparcie całościowego rozwoju podczas aktywności związanej z poznawaniem zwierząt biorących udział w dyscyplinach sportowych z człowiekiem
Cele operacyjne: doświadczenia w obszarach rozwojowych
Poznawczy obszar rozwoju. Dziecko:
  • poznaje różne sporty ze zwierzętami,
  • uważnie słucha,
  • odpowiada na pytania na temat wysłuchanego wiersza,
  • odczytuje wskazówki na mapie,
  • porównuje, wskazuje cechy wspólne i różnice,
  • układa w logiczny ciąg przyczynowo-skutkowy historyjki obrazkowe,
  • zapamiętuje sposób ćwiczenia na torze przeszkód,
  • uzasadnia swój wybór,
  • nazywa różne faktury sensoryczne,
  • rozwiązuje problemy,
  • analizuje i wyciąga wnioski,
  • odtwarza z pamięci kolejność ułożonych ilustracji,
  • nazywa poprawnie przedmioty i zjawiska,
  • odtwarza z pamięci nowe nazwy figur do ćwiczenia ruchowego,
  • stosuje nowe słowa, takie jak dogtrekking, canicross, frisbee, dummy, rekreacja,
  • maluje pracę plastyczną w sposób kreatywny.
Emocjonalny obszar rozwoju. Dziecko:
  • okazuje cierpliwość przed wykonaniem zadania w odpowiedniej kolejności,
  • uspokaja się i relaksuje po wysiłku,
  • wyraża entuzjazm podczas ćwiczeń ruchowych,
  • okazuje życzliwość wobec dzieci, z którymi współpracuje w zespole,
  • wyraża chęć opieki nad zwierzęciem, z którym mogłoby uprawiać sport, 
  • wyraża ekspresję emocjonalną podczas pracy plastycznej.
Społeczny obszar rozwoju. Dziecko:
  • naśladuje zachowania społeczne nauczyciela,
  • współpracuje w grupie w trakcie odnajdywania punktów na mapie,
  • wspiera rówieśników we wspólnych zadaniach,
  • ćwiczy, dbając o przestrzeganie zasad fair play,
  • zachowuje ciszę podczas ćwiczeń relaksacyjnych i oddechowych.
Fizyczny obszar rozwoju. Dziecko:
  • wykonuje zadania motoryki małej i ruchy precyzyjne,
  • naśladuje ruchy i ćwiczenia wykonywane przez nauczyciela z zakresu motoryki dużej i małej,
  • orientuje się w obszarze własnego ciała i przestrzeni również za pomocą mapy,
  • przechodzi tor przeszkód na czworakach i na nogach,
  • rzuca frisbee najdalej, jak to możliwe, obiema rękoma,
  • rozpoznaje w dłoniach różne faktury,
  • tańczy,
  • utrzymuje wybraną pozycję ciała w bezruchu i w równowadze,
  • oddycha miarowo, celowo wydłużając kolejne wdechy i wydechy,
  • używa chwytu kreślarskiego podczas malowania
Metody
  • zabawa ruchowa,
  • pogadanka, dyskusja, prezentacja,
  • samodzielna interpretacja dzieła,
  • burza mózgów,
  • zabawa naśladowcza,
  • zabawa na orientację z mapą,
  • historyjki obrazkowe,
  • tor przeszkód,
  • dopasowywanie, 
  • ćwiczenia sensoryczne,
  • ćwiczenia pamięciowe,
  • gimnastyka z elementami jogi dla dzieci,
  • ćwiczenia oddechowe,
  • relaksacja,
  • praca plastyczna
Narzędzia, materiały
  • wiersz M. Litwinow-Cieślewicz „Sporty ze zwierzętami”,
  • zdjęcia (ilustracje) różnego rodzaju sportów ludzkich i sportów psich, takich jak dogtrekking, canicross, frisbee, agility, obedience, tropienie, dummy, jazda z psem na rowerze, bieg z psem na nartach, wyścig psich zaprzęgów, psie wyścigi, ujeżdżanie konia, pokonywanie z koniem przeszkód, przejażdżka z koniem po lesie, wyścig na koniach, hokej na koniach itp.,
  • dwie mapy z zaznaczonymi czterema punktami w sali,
  • dwie historyjki złożone z czterech obrazków oraz osiem kopert; każda z historyjek prezentuje przygotowanie dziecka do wspólnego sportu z innymi zwierzęciem (jedna historyjka jest o przygotowaniach do zawodów konnych w biegu przez przeszkody i udziale w nich, druga – o przygotowaniach do zawodów agility z psem i udziale w nich),
  • elementy potrzebne do toru przeszkód: hula-hoopy, gumy gimnastyczne, pachołki, tunele, płotki itp.,
  • frisbee lub plastikowe talerze (wielorazowego użytku, dostatecznie ciężkie do rzutów),
  • czerwone i zielone piłki (mogą być do ping-ponga) w liczbie zgodnej z liczbą dzieci w grupie,
  • 10 różnych piłek sensorycznych (z wypustkami, o różnej fakturze, ciężkości, z różnego materiału) i worek (lub inny pojemnik do szukania elementów bez użycia wzroku),
  • głośnik i ulubiony taneczny utwór muzyczny,
  • duża przelewka lub klepsydra z kolorowymi bąbelkami,
  • kartki A4, kolorowa krepa, kleje i kredki


Przebieg zajęć

  1. Zabawa powitalna – „Konie”.
    Dzieci siedzą w kręgu razem z nauczycielem z nogami na krzyż. Nauczyciel prowadzi narrację i prezentację ruchów, a uczestnicy naśladują nauczyciela. 
    Zamieniamy się w konie na wyścigach. Powoli podchodzimy do stanowiska startowego (powolne klepanie dłońmi w kolana). Rozgrzewamy kopytka (szuranie dłońmi po kolanach i udach). I… start! (klaśnięcie) Wszystkie konie wystartowały (dynamiczne klepanie dłońmi w kolana). Biegną, biegną, aż docierają do ostrego zakrętu w lewo (przechylenie ciała na lewą stronę), biegną, biegną i… w prawo! (przechylenie ciała w prawo). Przeskakują przez pierwszą przeszkodę (klaśnięcie raz) i drugą przeszkodę (klaśnięcie dwa razy). Mijają trybunę mężczyzn (okrzyk niskim głosem: Łooooo!), biegną dalej! Biegną przez błoto (klepanie dłońmi w policzki i kląskanie), znowu zakręt w lewo (przechylenie ciała w lewo) i trzecia przeszkoda (trzy klaśnięcia). Biegną, biegną, mijają trybunę kobiet (okrzyk wysokim tonem: Łooooo!) i biegną przez most (uderzanie pięściami w klatkę piersiową). Biegną, biegną i zakręt w prawo (przechylenie ciała w prawo), mijają trybunę dzieci (okrzyk: Ja chcę batonika!), biegną, biegną, zaraz meta, ale jeszcze czwarta przeszkoda (cztery klaśnięcia) i dobiegły! Brawo! (dzieci kładą się, udając zmęczenie).
  2. Co to jest sport? 
    Porozmawiaj z dziećmi o sporcie. Zapytaj, jakie sporty dzieci najchętniej uprawiają. Jakie znają? Czy oglądają jakieś sporty z rodzicami? Czy były kiedyś na zawodach? Czy słyszały kiedyś o sportach ze zwierzętami? Na przykład z jakimi zwierzętami? Czy z każdym zwierzęciem można uprawiać sport? Czy psy albo koty mogą grać w piłkę nożną albo jeździć na łyżwach? Jakie sporty można by uprawiać z psem?
  3. Wspólne wysłuchanie wiersza pt. „Psie zawody”.

Już w przedszkolu każdy wie,
Że należy ruszać się!
Biegać, skakać, tańczyć, pływać,
W piłkę kopać, z dziećmi grywać.
Lecz czy wiecie, przedszkolaki,
Sporty lubią też zwierzaki?
Z psiakiem możesz w lesie chodzić,
Z rodzicami, by nie zbłądzić!
Rzucać frisbee albo dummy,
Macie psa? Spróbujcie sami!
Psiaki lubią tory przeszkód,
To do ruchu dobry powód!
Mogą biegać przy rowerze,
I z narciarzem w śniegu biegnie.
Konie również są sportowe!
Możesz z nimi skończyć szkołę,
Później skakać przez przeszkody,
Sport to również doskonały,
Kiedy jeździsz z nim dla wprawy.
Nie zapomnij, mały smyku,
Odpoczywaj po wysiłku.
Zwierzak również po przebieżce,
Zje porządnie, sił nabierze.
W ruchu zawsze jest zabawa,
I dla dziecka, i zwierzaka!

Przeczytaj lub wyrecytuj wiersz jeden raz. Przygotuj ilustracje różnego rodzaju sportów ludzkich i sportów psich, takich jak dogtrekking, canicross, frisbee, agility, obedience, tropienie, dummy, jazda z psem na rowe...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Wychowanie w Przedszkolu"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy