Dołącz do czytelników
Brak wyników

W rytmie kroków i podskoków

1 czerwca 2022

NR 77 (Czerwiec 2022)

Muzyczna podróż z Waltem Disneyem, część 3

0 76

Ostatnie spotkanie z bajkową muzyką Walta Disneya to przede wszystkim spotkanie z dwiema bohaterkami, które próbują ocalić swoje światy. Droga, którą przebywają, to wewnętrzne zmagania, by być wierną sobie, poznać i ocalić swoje „ja”.

Miłość do rodziny i otaczającego świata, wierność tradycji, która nie więzi korzeniami, ale uskrzydla, poczucie przynależności – to cechy, które zdecydowanie łączą Vaianę z filmu Vaiana: skarb oceanu (w oryginale Moana) oraz Mirabel z produkcji Nasze magiczne Encanto. 

POLECAMY

Oba obrazy przenoszą nas w odmienne muzycznie światy. Z Vaianą podróżujemy po wyspach południowego Pacyfiku, przemawiają do nas ocean, wiatr, otaczająca przyroda, a w tym cała sekcja instrumentów perkusyjnych, których brzmienie jest tak naturalne, rytmy tak spontaniczne, że nie sposób powstrzymać ciała od ruchu. W Naszym magicznym Encanto usłyszymy muzykę kolumbijską, brzmienie akordeonu, gitary, pojawiające się wpływy tanga przyspieszają puls. To zupełnie inny świat, w którym silnie akcentowane są nowe style muzyczne jak hip-hop, funk. Wchodzą w dialog z tradycją i nadają jej świeżość. W mojej ocenie obie ścieżki dźwiękowe są muzycznym majstersztykiem. Są to kompletne muzyczne opowieści, w których każdy utwór ma znaczenie, piosenki są zaś różnorodne i ciekawe. I choć Daleko stąd (Vaiana) oraz Nie mówimy o Brunie (Encanto) zyskały miano hitów niemal na miarę Mam tę moc (Kraina Lodu), pozostałe utwory nie świecą tylko odbitym światłem, ale stanowią odrębne myśli. 

Tulou Tagaloa 

Na początku filmu Vaiana nie słyszymy klasycznej melodii Disneya, która otwiera każdą produkcję. Wyjątkowy i bezprecedensowy zabieg zmiany czołówki na skomponowaną przez Opetaię Foi’a pieśń w języku samoańskim pokazuje odbiorcy, że to nie opowieść świata Zachodu. Podobnie jak w innych bajkach moc utworu opiera się na pięknie ludzkiego głosu, który woła, echem odbija się od skalistych wybrzeży. To przykład muzyczny, który zdecydowanie może ukazać młodemu odbiorcy potęgę ludzkiego głosu, jego zdolność do wyrażania emocji. Nasz głos zachowuje się inaczej, brzmi inaczej niemal w każdej sytuacji. Na jego brzmienie mają wpływ nasze emocje, a także akustyka miejsca, w którym się znajdujemy. Zatem inaczej brzmi w łazience, inaczej na powietrzu, inaczej, gdy mówimy do wnętrza szklanki czy kubka. Fale dźwiękowe są niewidzialne, ale na szczęście słyszalne. Proponuję więc, by dzieci pobawiły się głosem, najpierw cichym, później głośnym, niech spróbują zaśpiewać w przedszkolnej sali i łazience, z zakrytymi ustami i przez skręcone z gazet lub papieru tuby. Być może taka zabawa otworzy je na nowe obszary eksploracji ich własnego instrumentu.

Słuchając ścieżki dźwiękowej, możemy poszukać wielu inspiracji do zabaw muzycznych. Jednym z niezwykle ciekawych utworów jest Na drodze tej (muz. Lin-Manuel Miranda, Opetaia Foa’i), w którym wyjątkowo eksponowana jest warstwa rytmiczna piosenki. Proponuję, by stworzyć z dziećmi własne wyspiarskie instrumentarium, na które mogą się składać butelki z piaskiem, muszelki (np. wrzucone do małych woreczków), kamienie, patyki, łupiny po orzechach, drewniane miski i łyżki. Improwizacja może zostać wzbogacona o śpiew zawołania: Aue aue!, które pojawia się regularnie we wspomnianej piosence. Warto zwrócić uwagę, że jej pierwsza część jest wykonana w językach południowo-oceanicznych (samoańskim, tokelau), natomiast druga – w języku odbiorcy. Pierwszeństwo zyskuje zatem oryginalny komunikat, który w pewien sposób odwraca naszą uwagę od tekstu i sprawia, że brzmienie nieznanego języka jest jak odrębny instrument o niespotykanej barwie, współbrzmieniach, rytmach. To właśnie czas na wsłuchanie się w nowe brzmienia i próbę własnych improwizacji. Możemy wzbogacić je o możliwość tworzenia własnego języka.

Z pewnością uwagę słuchaczy ścieżki dźwiękowej z bajki Vaiana: skarb oceanu przykują dwie wyjątkowe piosenki: Drobnostka (wyk. Igor Kwiatkowski) oraz Błyszczeć (wyk. Maciej Maleńczuk). To utwory charakterystyczne, które zachwycają aranżacją. Drobnostka to autoprezentacja bohatera Maui, którego postać istnieje w mitologii polinezyjskiej. Druga to pieśń homara, skomponowana przez Marka Mancinę i Lina-Manuela Mirandę. Kluczem do propozycji zabawy muzycznej jest sformułowanie: „bo lepiej jest błyszczeć”, które stanie się wyznacznikiem stworzonego na potrzeby zabawy instrumentarium. Proponuję, by dzieci zagrały na błyszczących instrumentach: janczarach, trójkątach oraz folii aluminiowej. W pierwszej części utworu, o spokojnym, wręcz tajemniczym charakterze, zgodnie z pulsem gramy tylko pojedyncze dźwięki, a z folii wydobywamy delikatny szelest, natomiast podczas refrenu wykonujemy tremola na instrumentach perkusyjnych oraz szybko potrząsamy folią. 

Z pewnością naszej uwadze nie może umknąć piosenka Pół kroku stąd, która jest pieśnią przewodnią bohaterki. Daje jej siłę, ale pojawia się w różnych interpretacjach, by z delikatnej ballady zmienić się w hymn. Rośnie w siłę razem z Vaianą. I właśnie wysłuchanie dwóch wersji tej samej piosenki – początkowej i finalnej – może być ciekawym muzycznym zadaniem dla dzieci. Czy piosenka brzmi zawsze tak samo? Jakie zauważamy różnice? Jakie elementy muzyki uległy zmianie – dynamika, agogika? Czy zmieniła się aranżacja? Co sprawia, że piosenka brzmi mocniej? A może te elementy muzyki można przyrównać również do cech charakteru? 

Muzyczny obraz rodziny Madrigal

Teraz przenosimy się do Kolumbii, gdzie magiczne Encanto tworzy rodzina Madrigal. Każdy jej członek jest obdarzony szczególnym darem, których suma pozwala na tworzenie miejsca na kształt Eldorado. Komuna, w której wszyscy niosą sobie pomoc, jest idylliczna. Jedynie tytułowa bohaterka Mirabel nie posiada daru i paradoksalnie to właśnie dar największy. Wykształca więc cechy, których w rodzinie nie ma nikt inny: jest skromna, uczynna, pomaganie innym wymaga od niej więcej niż od otaczającej ją rodziny. Codzienne zmaganie z byciem „zwykłą” uszlachetnia ją i pozwala jej widzieć to, czego nie dostrzegają inni, a mianowicie że dar często jest wielkim obciążeniem… 

Nasze magiczne Encanto to musical. Już w pierwszych sekundach w piose...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Wychowanie w Przedszkolu"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy