Dołącz do czytelników
Brak wyników

Zajęcia na czasie

8 listopada 2021

NR 70 (Listopad 2021)

Świąteczne aromaty

0 23

Kiedy się zbliżają święta, każde dziecko to pamięta –
mamy nam pyszności czynią, a zapachy z kuchni płyną.
E.M. Skorek „Świąteczne zapachy”

Grupa wiekowa: 5–6-latki
Cel ogólny zajęć: wsparcie całościowego rozwoju dziecka poprzez zabawy rozwijające wrażliwość zmysłową
Cele operacyjne, doświadczenia dzieci
Fizyczny obszar rozwoju. Dziecko:
  • aktywnie bierze udział w zabawach ruchowych,
  • doskonali sprawność manualną,
  • majsterkuje, wykorzystując materiał naturalny.

Emocjonalny obszar rozwoju. Dziecko:

POLECAMY

  • czerpie radość z twórczego działania,
  • odczuwa przyjemny nastrój,
  • relaksuje się w trakcie aromaterapii,
  • tworzy skojarzenia na podstawie doznań węchowych.

Społeczny obszar rozwoju. Dziecko:

  • współpracuje,
  • obdarza uwagą inne dzieci i osoby dorosłe,
  • aktywnie uczestniczy w przygotowaniu do świąt.

Poznawczy obszar rozwoju. Dziecko:

  • rozpoznaje i nazywa wybrane zapachy,
  • stosuje określenia związane z aromatami,
  • wie, do czego służą przyprawy,
  • poznaje zwyczaje związane ze świętami Bożego Narodzenia,
  • posługuje się synonimami, wzbogaca słownictwo
Techniki, metody
  • zabawy sensoryczne,
  • zagadki słowne,
  • zabawy ruchowe,
  • tańce integracyjne
Narzędzia, materiały
Regalik, szklane pojemniki z przyprawami, talerzyki, łyżeczka dla każdego dziecka, świeczki, domek aromaterapeutyczny, 
cztery talerzyki, cztery tarki (małe), materiały naturalne do działań plastycznych, wizytówki z nazwami przypraw, 
płyta CD Najpiękniejsze świąteczne przeboje.
Literatura
  • E. Skorek, Świąteczne zapachy,
  • S. Wetzel-Maesmanns, Każde dziecko to potrafi. Robótki na adwent i Boże Narodzenie,
  • H. Szymanderska, Zwyczaje Świąt Bożego Narodzenia w różnych regionach Polski, Pascal, Bielsko-Biała 2007,
  • M. Krüger, Toruńskie pierniki.
Organizacja sali
Na stolikach przygotowane materiały do prac plastyczno-konstrukcyjnych, w sali ustawiony kramik z przyprawami, wokół którego będą odbywać się zajęcia

 

Przygotowanie

Zajęcia przeprowadzamy w tygodniu poprzedzającym święta Bożego Narodzenia. Kilka dni przed planowanymi zajęciami prosimy dzieci o przyniesienie materiałów, które kojarzą im się z zapachem świąt.
Przebieg zajęć

1. Wprowadzenie. Nauczyciel w fartuszku wita dzieci, stojąc przed kramikiem świątecznym ozdobionym świerkowymi gałązkami, na którym ustawione są w szklanych naczyniach i rozłożone na talerzykach przyprawy i cytrusy.
Witam was serdecznie w świątecznym kramiku. Dzisiaj poznamy najpopularniejsze zapachy świąt Bożego Narodzenia. Ukryły się one w przyprawach, owocach i świerkowych gałązkach. Bo święta to nie tylko pierwsza gwiazdka, mikołaj i prezenty, ale również pięknie przystrojony dom, choinki i świąteczne wypieki. To dzięki nim na święta cały dom wypełnia się przyjemnymi aromatami, które przywołują cudowne wspomnienia, poprawiają humor, wprowadzają w dobry nastrój.

2. Poznajemy najstarsze polskie przyprawy. Rozwiązywanie zagadek słownych.

Pszczeli to jest produkt,
bardzo słodki w smaku,
złoty, pachnący jak kwiaty
lipy, akacji lub wrzosów.
W słońcu latem się czerwieni,
suchy zbierzesz na jesieni.
Gdy utrzesz z cukrem ze smakiem,
zjesz na święta struclę z…

Od wieków najpopularniejszymi przyprawami w Polsce był miód i mak.

Miód uważany był kiedyś za napój bogów. Miał zapewnić wszystkim dobrobyt, pomyślność i zdrowie. Do dziś jest symbolem radości życia i obfitości. Dodaje się go do różnych świątecznych potraw, a przede wszystkim nie może go zabraknąć w świątecznych piernikach i pierniczkach. Jedna z polskich legend głosi, że sekret toruńskich pierników ukryty w złotym wonnym płynie, którym jest miód, zdradziła pewnemu czeladnikowi sama królowa krasnoludków w zamian za uratowanie życia matce pszczelego rodu.

(…) Któregoś dnia toruński czeladnik cukiernictwa Bogumił spostrzegł w małym leśnym jeziorku kępę niezapominajek. Pochylił się i zobaczył pływającą dużą pszczołę. Skrzydełka miała zmoczone i była bliska utonięcia. Podsunął jej listek i wydobył. W chwilę potem słońce osuszyło jej skrzydełka i pszczoła odleciała. A wtedy usłyszał za sobą cichy głos. Obejrzał się i aż usta otworzył ze zdumienia. Na gałązce kaliny siedziała maleńka osóbka w złocistej koronie. Bogumił od razu wiedział, że to królowa krasnoludków.

– Dzięki ci, żeś moją ukochaną pszczołę z topieli uratował. Jest to matka pszczelego roju, który miód dla nas w leśnych barciach zbiera. Oddałeś nam wielką przysługę, a ja za to udostępnię ci wielką tajemnicę. Jeśli oprócz zagranicznych korzeni i przypraw dodasz do pierników jeszcze wonnego, słodkiego miodu, twoje pierniki nabiorą takiego smaku i aromatu, jakiego nikt nigdy nie czuł. Pszczoły zawsze cię nim obdarzą i szczęście cię już nie opuści. (…) Bogumił dodał do ciasta miodu złocistego. Jego piernikami zachwycił się sam król, który miastu Toruń zapisał przywilej królewski. Mieszkańcy miasta Torunia otrzymali po wszystkie czasy prawo wypiekania pierników miodowych i wysyłania ich do wszystkich innych miast.

  • Pyszny miód. Degustacja, szukanie określeń opisujących smak miodu, bogacenie słownictwa.

Nauczyciel rozdaje dzieciom łyżeczki, następnie dzieci podchodzą do wybranego słoika z miodem, degustują, próbują określić jego smak. Nauczyciel podaje inne słowa pasujące do określenia smaku miodu:

  • słodki, słodziutki, słodziuchny,
  • cukrowy, cukrzany,
  • bajeczny, przyjemny, zachwycający, wyborny,
  • apetyczny, smaczny, pyszny.

4. Makowe ziarenka. Podawanie synonimów do słowa „malutki”, koncentrowanie uwagi na zadaniu.

Mak w kuchni polskiej jest częściej wykorzystywany niż w kuchniach innych narodów. Od najdawniejszych czasów jest podstawowym składnikiem wielu tradycyjnych polskich potraw, tj. kutia, kluski z makiem czy wigilijne łamańce. Makiem nadziewa się ciasta, strucle, rogaliki, robi się z niego torty, babki i posypuje pieczywo. Przyrządza się też z niego desery i zupę makową.

Jedno z popularnych powiedzeń o maku związane jest z ciszą. Często mówi się: „Cisza jak makiem zasiał”, co oznacza, że jest bardzo cicho, spokojnie, bez najmniejszego szmeru, tak jak spadające bezszelestnie na ziemię ziarenka maku. Spróbujmy „zrobić” taką ciszę. Podam wam słoiczek z makiem, a wy w ciszy przyjrzyjcie się jego ziarenkom, powąchajcie je i przekażcie słoik koledze, który siedzi obok. Spróbujcie określić:

  • Jaki kolor ma mak? (niebieskoszary).
  • Jaki ma zapach? (przyjemny, świeży)
  • Jakiej wielkości są jego ziarenka? (malutkie)
  • Jak inaczej można jeszcze określić wielkość ziarenek maku?

Nauczyciel może podać dodatkowe synonimy do słowa malutkie:

  • niewielkie, nieduże, małe,
  • miniaturowe, mikroskopijne,
  • drobne, maciupkie, mini, tyci.

5. Siała baba mak – zabawa ruchowa w parach. Ustawienie dzieci: para za parą, dzieci w parze podają sobie ręce skrzyżnie i idą po kole, rytmicznie recytując tekst wierszyka:

Siała baba mak, nie wiedziała jak,
a dziad wiedział, nie powiedział, a to było tak.

Na słowa „było tak” każde dziecko z pary wykonuje obrót o 180º i rozpoczyna się marsz w drugą stronę.

6. Co ukryło się w maku? – zagadka dotykowa. W czterech szklanych naczyniach z makiem ukryta jest gałka muszkatołowa. Zadaniem chętnych dzieci jest odnaleźć przyprawę za pomocą dotyku.

Gałka muszkatołowa pochodzi z owoców drzewa muszkatołowego. Jako przyprawa używana jest do świątecznych pasztetów, farszów, sosów, potraw duszonych oraz pierników. Ma bardzo intensywny smak oraz zapach. Za chwilę się o tym przekonamy.7.    Wesoło w świątecznym kramiku – taniec integracyjny do utworu „Jingle Bells”.
    
Nauczyciel dzieli dzieci na cztery zespoły. Każdy z nich tworzy koło wokół krzesełka, na którym ustawiony jest talerzyk z tarką i gałką muszkatołową. Na melodię zwrotki utworu dzieci chodzą w kole utworzonym wokół krzesełka, a jedna osoba w zespołu ściera na tarce gałkę muszkat...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 10 wydań magazynu "Wychowanie w Przedszkolu"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Możliwość pobrania materiałów dodatkowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy