start

Od 1 stycznia 2010 roku dyrektorzy jako kierownicy jednostek budżetowych, mają nowe zadania związane z realizacją polityki finansowej przedszkoli, którymi zarządzają. W tym dniu weszła w życie nowa ustawa o finansach publicznych (z dnia 27 sierpnia 2009 r. - Dz. U. z dnia 24 września 2009 r.),  wprowadzająca pojęcie kontroli zarządczej. Obowiązek wprowadzenia zasad i procedur kontroli zarządczej oraz prowadzenie monitoringu jej realizacji spoczywa na dyrektorze.

Czym jest kontrola zarządcza?
W ostatnim czasie pojęcie kontroli zmieniło się. Różnica między dotychczasowym, a nowym podejściem tkwi w doborze środków i metodach ich wykorzystywania 1. Tradycyjne pojęcie kontroli nastawione było na stosowanie przepisów, natomiast współczesne dotyczy osiągania założonych celów i zadań, czyli  wymiernych rezultatów.
Kontrola zarządcza to ogół działań podejmowanych dla zapewnienia realizacji celów i zadań w sposób zgodny z prawem, efektywny, oszczędny i terminowy. Celem kontroli zarządczej jest zapewnienie, iż działalność jednostki prowadzona będzie skutecznie oraz zgodnie z przepisami prawa. 2.

Cele kontroli zarządczej dotyczą:

• zgodności wszystkich działań przedszkola z przepisami prawa oraz procedurami wewnętrznymi;
• skuteczności i efektywności tych działań;
• zwiększenia wiarygodności danych wykazywanych we wszystkich rodzajach sprawozdań obowiązujących w przedszkolu;
• ochrony zasobów ludzkich, materialnych i niematerialnych przedszkola;
• przestrzegania i promowania wśród pracowników zasad etycznego postępowania;
• efektywności i skuteczności przepływu informacji wewnątrz i na zewnątrz przedszkola;
• zarządzania ryzykiem.

Wielu dyrektorów ma opracowane instrukcje, regulamin kontroli wewnętrznej czy finansowej. W nowej ustawie te terminy już się nie pojawiają. Zastąpiono je pojęciem kontroli zarządczej, która dotyczy wszystkich aspektów działalności przedszkola. Nie oznacza to jednak, że „stare” dokumenty są nieważne, należy je tylko zaktualizować i dostosować do nowych przepisów.

Standardy kontroli zarządczej
Aby wdrożyć nowe przepisy prawa w sposób spójny i jednolity, Minister Finansów ogłosił zbiór wskazówek obowiązujących wszystkie podmioty tzw. Standardy kontroli zarządczej, które kierownicy jednostek powinni wykorzystać do tworzenia, oceny i doskonalenia nowego systemu kontroli.

Standardy zebrano w 5 grup:
A Środowisko wewnętrzne
B Cele i zarządzanie ryzykiem
C Mechanizmy kontroli
D Informacja i komunikacja
E Monitorowanie i ocena

Środowisko wewnętrzne (A)

Tworzy je personel przedszkola, który ma zasadniczy wpływ na jakość i skuteczność zadań realizowanych przez przedszkole. Istotnymi elementami środowiska wewnętrznego są:

• Przestrzeganie wartości etycznych. Dyrektor wprowadza Kodeks Etyki Pracowników, który jest zbiorem wartości etycznych i zasad postępowania pracowników przedszkola.

• Kompetencje zawodowe. Dyrektor dba o to, by pracownicy posiadali wiedzę, umiejętności i doświadczenie pozwalające skutecznie i efektywnie wypełniać powierzone zadania.

• Struktura organizacyjna. Dyrektor dostosowuje ją aktualnych celów i zadań jednostki i określa na dany rok w regulaminie (arkuszu) organizacyjnym przedszkola.

• Delegowanie uprawnień. Dyrektor przekazuje określonym pracownikom do wykonania zadania, które leży w zakresie jego działania wraz z uprawnieniami i odpowiedzialnością. Wiąże się to z zapewnieniem pracownikom wsparcia i opieki, a nie tylko z formalnym wyznaczaniem zadań i chłodną oceną rezultatów. (...)

Więcej informacji w pażdziernikowym i listopadowym numerze "Wychowania w Przedszkolu" i dodatku "Poradnik Dyrektora"